Hollanda Temsilciler Meclisi Tweede Kamer, tasarruf, hisse senedi, kripto para ve ikinci konut gelirlerine uygulanacak yeni vergi sistemini isteksiz de olsa kabul etti. 2028’de yürürlüğe girecek yeni “Box 3” düzenlemesi, yıllardır süren tartışmaların ardından yasalaştı.
HABER: A. Hamit Sürmeneli
Yeni sistemle birlikte, varlık sahipleri elde ettikleri gerçek getiri üzerinden yıllık vergi ödeyecek. Bu vergi yalnızca banka hesabındaki faiz gelirini değil, yatırım getirilerini de kapsayacak. Ancak gayrimenkuller ve start-up hisseleri için özel bir istisna getirildi.
Yıllardır süren tartışma ve mahkeme kararı
Eski sistemde varlıklı kişiler, gerçek kazançlarına göre değil “varsayımsal getiri” üzerinden vergilendiriliyordu. Çünkü vergi dairesi herkesin gerçek yatırım kazancını ayrıntılı biçimde kontrol etmiyordu. Bu tahmini sistem birçok durumda gerçek kazançtan daha yüksek vergiye yol açtı.
Bunun üzerine çok sayıda kişi dava açtı. Hollanda Yüksek Mahkemesi Hoge Raad, 2021 sonunda mükellefleri haklı bularak mevcut sistemin adil olmadığına hükmetti. Bu karar sonrası hükümet vergi sistemini değiştirmek zorunda kaldı. Ancak siyasi partiler arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle yeni modelin hazırlanması yıllar sürdü.
Milyonlarca kişiye daha fazla bürokrasi
2028’den itibaren yürürlüğe girecek yeni yasaya göre, yatırımcılar ve tasarruf sahipleri gerçek (gerçekleşmiş) getirileri üzerinden vergi ödeyecek. Vergi idaresi bu getirileri mümkün olduğunca doğru hesaplamak zorunda olacak.
Bu durum milyonlarca tasarruf sahibi ve yatırımcı için daha fazla belge ve kayıt tutma zorunluluğu anlamına geliyor.
İki farklı model tek yasada birleşti
Gerçek getiri üzerinden vergilendirme iki farklı yöntemle yapılabiliyor:
- Varlık artış vergisi (vermogensaanwasbelasting): Her yıl elde edilen kazanç üzerinden vergi ödenir. Kazanç henüz nakde çevrilmemiş, yalnızca “kâğıt üzerinde” olsa bile vergilendirilir.
- Varlık kazanç vergisi (vermogenswinstbelasting): Vergi, varlık devredildiğinde (örneğin satış veya miras durumunda) ödenir.
Sol blok partiler ilk yöntemi savunurken, koalisyon partileri ile sağ partiler ikinci yöntemi tercih etti. Avrupa Birliği’ndeki birçok ülkede de vergi genellikle satış anında alınıyor.
Kabul edilen yeni yasa ise iki sistemi birleştiren bir model içeriyor. Buna göre:
- Tasarruf ve menkul kıymet getirileri her yıl vergilendirilecek.
- Konut(lar) ve start-up hisselerinden elde edilen kazanç ise yalnızca devir (satış/miras) anında vergilendirilecek.
Bu uzlaşma formülü nedeniyle sağ muhalefet partileri teklife destek vermedi.
Yeni sistem “geçiş aşaması” olarak görülüyor
Meclisteki partilerin büyük bölümü yeni yasayı kalıcı çözümden ziyade bir ara adım olarak görüyor. Görev süresi sona ermiş (geçici) hükümet de düzenlemeyi “bir geçiş istasyonu” olarak nitelendirdi.
Meclis çoğunluğu, en geç 2028’deki Bütçe Günü’ne (Prinsjesdag) kadar yeni ve daha net bir sistem önerisinin hazırlanmasını istiyor. Özellikle yatırım araçlarında oluşan ancak henüz realize edilmemiş “kâğıt üzerindeki kazançların” vergilendirilmemesi yönünde güçlü bir talep bulunuyor.
Ancak bunun için vergi dairesinin bilgi işlem sistemlerinde kapsamlı güncellemeler yapılması gerekiyor. Bu da hem teknik hem de mali açıdan önemli bir yük anlamına geliyor.
Yeni düzenleme 2028’de yürürlüğe girecek olsa da, servet vergisinin nihai şeklinin önümüzdeki yıllarda siyasi tartışmaların odağında kalması bekleniyor.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
