Hollanda’da çocuk bakım ödenekleri, 2029’dan itibaren neredeyse ücretsiz hale gelecek şekilde artırılıyor. Ancak bu mali teşvik, henüz ebeveynlerin çalışma saatlerini artırmasını sağlamadı. Sosyal İşler Bakanlığı, 2025’ten itibaren özellikle düşük gelirli aileler için ödenekleri yükseltti; iki çocuklu aileler geçen yıl neredeyse 1.000 euro ek destek alabildi.
Artan çocuk bakım ödenekleri talebi henüz artırmadı
Bakanlık verilerine göre, çocuk bakım talebi hâlâ artmış değil; 2025’in ikinci çeyreğinde ebeveynlerin aldığı bakım saatleri yıllardır ilk kez azaldı. TU Delft ekonomisti Thomas van Huizen, “Çocuk bakımındaki bekleme listeleri daha çok sabit kalıyor” diyor. Çocuk Bakımı Ebeveyn Derneği (BOinK) başkanı Gjalt Jellesma ise kültürün ebeveyn tercihlerini fiyatlardan daha fazla etkilediğini vurguluyor; Hollanda’da çocukların birkaç gün evde kalması hala yaygın.
Ebeveynler sisteme ve geri ödemelere temkinli yaklaşıyor
Branş Derneği Maatschappelijke Kinderopvang (BMK) başkanı Karen Strengers, ailelerin yüksek ödenekler ve 2029’daki değişiklikler hakkında yeterince bilgi sahibi olmadığını belirtiyor. Ayrıca, ebeveynlerin ödenek başvurularında temkinli oldukları, saat başı fiyatların değişkenliği ve ödeneklerin yıl sonunda kesinleşmesinin hesaplamayı zorlaştırdığı ifade ediliyor. Ödeneklerin aşamalı olarak %96’ya kadar çıkarılması, sistemin karmaşıklığı ve geri ödeme riskleri nedeniyle 2029’dan itibaren doğrudan ödeme modeline geçilmesinin gerekçelerinden biri olarak öne çıkıyor.
2029’dan itibaren doğrudan ödeme sistemi devreye girecek
Yeni sistemde devlet, çocuk bakım ücretlerini doğrudan ödeyecek ve ebeveynler yalnızca saat başına %4 katkı yapacak. Artık geri ödemeler söz konusu olmayacak. Ancak, sistemin doğru çalışabilmesi için çocuk bakım kuruluşlarının her ay ebeveynlerin aldığı saatleri bildirmesi gerekiyor; şu anda yalnızca %60’ı bunu doğru yapıyor. Jellesma, yüksek geri ödemelerin önlenmesi için bu sürecin kritik olduğunu belirtiyor.
Uzmanlar, yüksek gelirli ebeveynlerin teşvikten daha çok yararlanacağını, ancak düşük gelirli ailelerin zaten yüksek ödenek aldığını ve bu nedenle büyük değişiklik yaşamayacağını vurguluyor. CPB ve SCP araştırmacıları, neredeyse ücretsiz bakımın etkisinin daha çok iyi kazanan aileler üzerinde olacağına dikkat çekiyor. Van Huizen, bunun büyük ölçüde büyükanneler ve büyükbabaların bakım ihtiyacını azaltabileceğini belirtiyor.
BMK başkanı Strengers, yeni sistemin aileler için güvenilir, uygun maliyetli ve istikrarlı çocuk bakımı sağlama açısından çekici olacağını, ancak ebeveynlerin sisteme yeniden güven duymasının zaman alacağını ifade ediyor.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
