Ulusal Bütçe Bilgilendirme Enstitüsü’nün (Nibud) hesaplamalarına göre hanelerin bu yıl harcayabileceği tutar, daha önce öngörülenden biraz daha düşük olacak. Bunun başlıca nedeni, ücret artışlarının beklendiği kadar güçlü gerçekleşmemesi.
HABER: A. Hamit Sürmeneli
Alım gücü artışı aşağı yönlü revize edildi
Alım gücündeki artış yüzde 0,9 seviyesinde kalırken, Prens Günü’nde bu oran yüzde 1,3 olarak öngörülmüştü. Nibud Direktörü Mattias Gijsbertsen, “Bu da ortalama olarak ayda yaklaşık 40 euro daha fazla harcama imkânı anlamına geliyor” dedi.
Ücret artışları beklentiyi karşılamıyor
Ücret artışının daha önce yüzde 4,2 seviyesinde olacağı tahmin ediliyordu. Ancak güncel beklenti, artışın bu yıl yüzde 3,7’de kalacağı yönünde. Öte yandan Merkezi Planlama Bürosu (CPB), enflasyonun bu yıl yüzde 3,2 olacağını öngörüyor.
Ücret artışlarında yavaşlama eğilimi
İşverenler birliği AWVN’nin verilerine göre geçen yıl ücret artışı yüzde 3,8 olarak gerçekleşti. Bu oran, önceki yıllara kıyasla yavaşlayan bir eğilime işaret ediyor. Artan maliyetler ve ekonomik belirsizlikler nedeniyle işverenlerin daha temkinli davrandığı belirtiliyor.
Artış var ama herkes için yeterli değil
Nibud’a göre alım gücü genel olarak artmaya devam ediyor, ancak bu artış haneler arasında farklılık gösteriyor. Ayrıca bu hesaplamalar, beklenmedik harcamaları dikkate almıyor.
“Hareket alanı çok dar”
Nibud, hanelere gelir ve giderlerini yakından takip etmeleri çağrısında bulundu. Gijsbertsen, “Her sektörde ücretler ortalama kadar artmayabilir. Bazı haneler daha yüksek enerji faturalarıyla karşı karşıya kalabilir” uyarısında bulundu.
Küresel ekonomik ve jeopolitik belirsizliklerin de enflasyon üzerinde baskı yaratabileceğini belirten Gijsbertsen, “Fiyatlar aniden yükselirse, alım gücünden geriye çok az şey kalır. Hareket alanı oldukça dar” dedi.
Asgari ücretin altında kazananlar için daha olumlu tablo
Alım gücündeki değişimden olumlu etkilenen tek grup, asgari ücretin altında gelir elde eden haneler oldu. Bu grubun alım gücünün yüzde 2 artması bekleniyor.
Genellikle düşük ücretli, yarı zamanlı ve güvencesiz işlerde çalışan bu kesim için uygulanan vergi indiriminin artırılması, harcanabilir geliri yükseltti.
Emeklilerde tablo görece olumlu
Ek emeklilik geliri olan ve eski emeklilik sistemine tabi emeklilerin alım gücü bu yıl ortalama yüzde 1,1 artacak.
1 Ocak itibarıyla yeni emeklilik sistemine geçen ve ek emeklilik geliri olan AOW’lular için ise artışın daha yüksek olabileceği belirtiliyor. Bunun nedeni, emeklilik fonlarının mevcut rezervlerinin bir kısmını dağıtabilecek durumda olması.
Gijsbertsen, “Fonların karşılık oranı şu anda elverişli. Bu da daha fazla ödeme yapılabileceği anlamına geliyor” dedi.
Serbest çalışanlar için ek kazanç yok
Serbest çalışanlar (ZZP’ler), bağımsız çalışanlar için uygulanan vergi indiriminin yeniden düşürülmesi nedeniyle bu yıl daha fazla harcama imkânı elde edemeyecek. Bazı durumlarda alım gücünde gerileme bile yaşanabileceği belirtiliyor.
Geliri sabit kalanlar risk altında
2025’e kıyasla aynı geliri elde eden haneler de alım gücü kaybı riskiyle karşı karşıya. Gijsbertsen, “Soğuk bir kış gibi belirsiz faktörler bu gruplar için ekstra yük oluşturabilir. Herkese 2026’ya yönelik mali durumunu dikkatle gözden geçirmesini tavsiye ediyoruz” diye konuştu.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
