Hollanda’da yapılan bir inceleme, aynı uçuş için tüketicilerin rezervasyon yaptıkları zamana ve karşılaştıkları fiyatlandırma sistemine bağlı olarak 30 ila 35 farklı fiyatla karşılaşabildiğini ortaya koydu. Hollanda Tüketici ve Piyasa Kurumu’nun (ACM) araştırması, sık değişen uçak bileti fiyatlarının tüketicilerin en uygun seçeneği bulmasını zorlaştırdığını ve belirsizliği artırdığını gösterdi.
HABER: Murat Yakar
Aynı uçuşa farklı fiyatlar
NOS’un aktardığı araştırmada, ACM bilgisayar sistemleri tarafından belirlenen uçak bileti fiyatlarını mercek altına aldı. 2025’te başlayan çalışma kapsamında yapılan incelemeler, aynı uçuş için rezervasyon zamanına göre önemli fiyat farklılıkları oluşabildiğini ortaya koydu. İncelenen biletlerin yaklaşık üçte birinin ortalama bilet fiyatından yüzde 40’tan fazla pahalı olduğu belirlendi. Bu durum, aynı uçuşta seyahat edecek yolcuların biletlerini hangi zamanda satın aldıklarına bağlı olarak ciddi fiyat farklarıyla karşılaşabileceğini gösteriyor.
Fiyatları algoritmalar belirliyor
Havayolu şirketlerinin kullandığı bilgisayar sistemleri, fiyatları belirlerken arz ve talep dengesi, rakip şirketlerin fiyatları ve piyasadaki diğer veriler gibi çok sayıda unsuru değerlendiriyor. Bu sistemler sayesinde fiyatlar kısa aralıklarla otomatik olarak değiştirilebiliyor. Daha dikkat çekici noktalardan biri ise aynı ürüne aynı anda bakan tüketicilerin bile her zaman aynı fiyatla karşılaşmayabilmesi. Bilgisayar destekli fiyatlandırma sistemlerinin yaygınlaşması, tüketicilerin gördüğü fiyatların sabit bir liste fiyatından ziyade anlık piyasa koşullarına göre şekillenmesine yol açıyor.
Dinamik fiyatlandırma yaygınlaşıyor
Bilgisayar destekli fiyatlandırma yalnızca uçak biletleriyle sınırlı değil. İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde, akaryakıt istasyonlarında ve konser bileti satışlarında da benzer sistemlerden yararlanılıyor. Fiziksel mağazalarda kullanılan dijital fiyat etiketleri de ürün fiyatlarının daha hızlı değiştirilmesine imkan sağlıyor. ACM, veri kullanımının ve yapay zekâ teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte bu tür fiyatlandırma yöntemlerinin önümüzdeki dönemde daha fazla alanda kullanılmasını bekliyor. Kurum, kişiye özel fiyatlandırma uygulamalarının da bu gelişmenin bir parçası olarak daha yaygın hale gelebileceğine dikkat çekiyor.
Tüketici daha fazla zaman harcıyor
ACM Başkanı Martijn Snoep, fiyatların sürekli değişmesinin tüketiciler açısından stres ve belirsizlik oluşturduğunu belirtti. Sürekli fiyat kontrolü yapmak zorunda kalan tüketiciler, uygun seçeneği bulabilmek için daha fazla zaman harcarken farklı alternatifleri sağlıklı biçimde karşılaştırmakta da zorlanabiliyor. Özellikle uçak bileti gibi fiyatların kısa sürede önemli ölçüde değişebildiği ürünlerde, tüketicinin satın alma kararını ertelemesi veya farklı platformlarda tekrar tekrar arama yapması daha fazla zaman gerektirebiliyor.
Şirketlere şeffaflık çağrısı
ACM, şirketlerden bilgisayar destekli fiyatlandırma sistemlerinin nasıl çalıştığı konusunda tüketicilere daha açık bilgi vermelerini istiyor. Kuruma göre fiyatların hangi temel unsurlara göre belirlendiğinin daha anlaşılır biçimde açıklanması, tüketicilerin gereksiz aramalar yapmasının önüne geçebilir. Snoep, yapay zekâ ve büyük miktarda veriye erişimin artmasıyla fiyatlandırma sistemlerinin daha karmaşık hale geleceğini belirtiyor. ACM, bu süreçte şeffaflığın güçlendirilmesinin tüketicilerin fiyatları anlamasını kolaylaştırabileceğini ve şirketlere yönelik güvenin korunmasına katkı sağlayabileceğini değerlendiriyor.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
