Hollanda’da sosyal sigorta ödemelerinden sorumlu Çalışan Sigortaları Kurumu’nda (UWV) göçmen kökenli soyadına sahip kişilere yönelik olası ayrımcılık iddiaları gündeme geldi. Kurumun yaptığı iç araştırmada, bu gruba ait kişilerin denetimlerde daha sık para cezasına çarptırıldığı ve uygulanan cezaların toplam tutarının da diğer gruplara kıyasla daha yüksek olduğu belirlendi. UWV, çalışmanın bilimsel bir araştırma olmadığını ve sonuçların tek başına ayrımcılığı kanıtlamadığını vurgularken, konuyla ilgili daha kapsamlı bir inceleme başlatıldığını açıkladı.
HABER: Mesut Kapar
Dosyaların yüzde 44’ü, cezaların yüzde 74’ü
UWV'nin Alkmaar, Amsterdam ve Utrecht bölgelerinde incelediği dosyalarda dikkat çekici bir fark ortaya çıktı. Araştırmaya göre incelenen dosyaların yüzde 44’ü göçmen kökenli soyadına sahip kişilere aitken, kesilen para cezalarının yüzde 74’ü bu gruba verildi. Bu durum, denetimlerde ve yaptırım kararlarında farklı muamele yapılıp yapılmadığı konusunda soru işaretlerine yol açtı.
Eindhoven ve çevresindeki verilerde de benzer bir tablo görüldü. İncelenen dosyaların yüzde 36’sı göçmen kökenli soyadına sahip kişilere ait olmasına rağmen cezaların yüzde 71’i bu kişilere uygulandı. Ceza tutarlarında ise fark daha belirgin hale geldi. Toplam para cezalarının yüzde 98’inin bu gruptaki kişiler tarafından ödendiği belirlendi. Araştırma kapsamında toplam 1682 dosyanın incelendiği ve sonuçların 2025 yılı sonunda UWV yönetim kuruluna sunulduğu aktarıldı.
Eski talimatta ülke kökeni kriteri yer aldı
Tartışmanın bir diğer boyutunu ise UWV'nin geçmişte kullandığı bazı denetim kriterleri oluşturuyor. 2015 yılında hazırlanan bir çalışma talimatında başvuru sahibinin “ülke kökeni”, olası dolandırıcılık riskinin belirlenmesinde kullanılan kriterlerden biri olarak yer aldı. UWV, söz konusu kriterin hiçbir zaman fiilen kullanılmadığını ve Temmuz 2020’de talimattan çıkarıldığını belirtiyor. Ancak AD ve EenVandaag tarafından incelenen belgelerde ifadenin hâlâ okunabildiği ve yalnızca üzerinin silik bir çizgiyle kapatıldığı bildirildi. Bu durum, kurumun geçmişteki denetim uygulamalarına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Eski çalışanlardan benzer iddialar
UWV'nin denetim bölümünde insan kaynaklarında görev yapan eski çalışan Minke van den Berg de kurumdan ayrılan personelle yaptığı görüşmelerde benzer şikâyetler duyduğunu söyledi. Van den Berg, bazı çalışanların yabancı isim taşıyan kişilerin daha sık denetlendiğini ve bu kişilere adeta suçlu muamelesi yapıldığını kendisine aktardığını belirtti. Van den Berg, bu iddiaları yöneticilere bildirdiğini ancak şikâyetlerinin yeterince dikkate alınmadığını savundu. EenVandaag ve AD tarafından görüşülen bazı mevcut ve eski UWV çalışanlarının da benzer iddialar dile getirdiği aktarıldı. Tartışmalar yalnızca denetimlerle sınırlı kalmadı. İki eski UWV çalışanı, bazı işe alım süreçlerinde adayların etnik kökenlerinin değerlendirmelerde etkili olduğunu öne sürdü. Eski çalışanlardan biri, gerekli deneyime sahip Fas kökenli genç bir kadın aday hakkında bir çalışanın olumsuz ve genelleyici bir ifade kullandığını anlattı.
Kurum içindeki ifadeler de inceleniyor
UWV ile ilgili iddialar, kurum içinde kullanılan bazı ifadeleri de gündeme getirdi. Haberde, Hollanda dışında doğmuş bazı yöneticiler için “Arap Birliği” ifadesinin kullanıldığı ve kötü çalışma koşullarıyla ilgili geçici işçi şirketlerine yönelik bir soruşturmaya da etnik köken çağrışımı yapan bir isim verildiği iddia edildi. Bu iddiaların tamamının bağımsız biçimde doğrulanmış sonuçlar olmadığı belirtilirken, UWV'nin geçmiş uygulamalarına ilişkin daha kapsamlı bir inceleme yapılması yönündeki çağrılar güçleniyor. Kurumun mevcut iç araştırması da tek başına ayrımcılık yapıldığı sonucuna ulaşmak için yeterli görülmüyor.
UWV Başkanı özür diledi
UWV Yönetim Kurulu Başkanı Abdeluheb Choho, ortaya çıkan bulguların kendisini sarstığını belirterek iddiaların doğru olması halinde bunun kabul edilemez olduğunu söyledi. Choho, kurum içinde veya UWV ile ilişkilerinde ayrımcılık ya da ırkçılığa maruz kaldığını düşünen kişilerden özür diledi ve yaşananların kuruma bildirilmesi çağrısında bulundu. UWV ise mevcut verilerin ayrımcılığın kesin kanıtı olarak değerlendirilemeyeceğini vurguluyor. Kurum, kişilere haksız biçimde farklı davranılıp davranılmadığını ortaya çıkarmak amacıyla daha kapsamlı bir inceleme yürütüyor. Soruşturmanın sonucunda denetim süreçlerinde etnik veya göçmen kökenine dayalı bir farklılık bulunup bulunmadığının daha net biçimde ortaya çıkması bekleniyor.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
