Hollanda hükûmeti, İran savaşı sonrası artan enerji ve yakıt baskısına karşı ulusal petrol kriz planının ilk aşamasını yürürlüğe koydu. Şimdilik günlük yaşamı doğrudan etkilemeyen süreçte, olası arz sıkıntılarına karşı hazırlık adımları hızlandırıldı. Aynı zamanda akaryakıt ve enerji fiyatlarından etkilenen kesimler için yeni destek paketleri de gündeme alındı.
Destek paketi hazırlanıyor
Hükûmete yakın kaynaklara göre kabine, özellikle yükselen benzin ve enerji maliyetleri nedeniyle zorlanan haneler için geçici önlemler üzerinde çalışıyor. Toplu taşıma ücretlerinde indirim seçeneği de bu planlar arasında yer alıyor. Amaç, işe gitmek için otomobile bağımlı çalışanlar ile evini fosil yakıtla ısıtan dar gelirli ailelerin üzerindeki ekonomik baskıyı azaltmak. Desteklerin hedefli ve sınırlı süreli olması planlanıyor.
Masadaki seçenekler genişliyor
Değerlendirilen önlemler arasında çalışanlara verilen vergiden muaf yol gideri ödeneğinin artırılması da bulunuyor. Elektrikli otomobil alımına yeni teşvik sağlanması ve düşük gelirli haneler için enerji faturası destek fonunun yeniden açılması da seçenekler arasında gösteriliyor. Hükûmetin, geniş kapsamlı sübvansiyonlar yerine doğrudan ihtiyaç sahiplerine yönelik yardımları tercih ettiği belirtiliyor.
Akaryakıtta vergi indirimi düşünülmüyor
Hollanda, Almanya’nın uyguladığı akaryakıt vergi indirimi modeline sıcak bakmıyor. Bu yaklaşım muhalefetin bir bölümünde eleştirilere neden olurken, ekonomistler söz konusu adımın maliyetli ve hedefi belirsiz olabileceğine dikkat çekiyor. Uzmanlara göre en fazla araç kullanan kesim genellikle yüksek gelir grupları olduğu için genel vergi indirimi kamu bütçesine ağır yük getirebilir.
İlk aşama hazırlık süreci olacak
Yürürlüğe giren ilk aşama, doğrudan kısıtlama yerine hazırlık ve koordinasyon sürecini kapsıyor. Devletin taşımacılık, lojistik ve tarım gibi yakıta bağımlı sektörlerle daha yoğun temas kuracağı bildirildi. Ayrıca ulusal yakıt stokları ile uluslararası tedarik zincirleri daha yakından takip edilecek. Yetkililer, Ortadoğu kaynaklı arz sorunlarının uzaması halinde yalnızca fiyat artışlarının değil, tedarik sıkıntılarının da gündeme gelebileceğini değerlendiriyor.
Sert önlemler de hazır bekliyor
Kriz planının ilerleyen aşamalarında vatandaşları doğrudan etkileyecek uygulamalar da bulunuyor. Uzaktan çalışmanın teşvik edilmesi, toplu taşımaya yönelimin artırılması, otoyollarda hız sınırının 80 kilometreye düşürülmesi ve arabasız pazar günleri bunlar arasında yer alıyor. Daha ileri senaryolarda ise dizelle çalışan eve teslimat hizmetlerinin yasaklanması ve yüksek miktarda yakıt tüketen bazı fabrikalara üretim sınırlaması getirilmesi gibi seçenekler de değerlendiriliyor.
Tasarrufta hız sınırı öne çıkıyor
Ekonomistlere göre yakıt tüketimini kısa sürede azaltabilecek en etkili adımlardan biri otoyollardaki hız sınırının düşürülmesi olabilir. 100 kilometre hatta 80 kilometre sınırının ciddi tasarruf sağlayabileceği ifade ediliyor. Arabasız pazar günleri de alternatif çözümler arasında görülse de bu uygulamanın toplumda nasıl karşılanacağı belirsizliğini koruyor.
İş dünyası kaygılı
İşveren kuruluşları, yeni desteklerin maliyetinin şirketlere yansıtılmasından endişe ediyor. Yol gideri ödeneğinin artırılması ve olası ücret artışlarının, zaten yükselen enerji giderleriyle mücadele eden firmalar üzerinde ek baskı yaratabileceği belirtiliyor. Şu aşamada Hollanda’da vatandaşların günlük yaşamında doğrudan bir kısıtlama bulunmuyor. Ancak enerji krizi derinleşirse bugün hazırlık seviyesinde tutulan birçok önlem kısa sürede hayata geçirilebilir.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
