Hollanda’da emeklilik yaşının yükseltilmesine yönelik planın geri çekilmesinin ardından muhalefet partileri şimdi de işsizlik (WW) ve iş göremezlik (WIA) ödeneklerine yönelik tasarruf planlarının tamamen iptal edilmesini talep ediyor. Ancak hükümet bu konuda geri adım atmaya hazır görünmüyor.
Başbakan Rob Jetten, sosyal güvenlik sisteminin geleceği hakkında hükümetin de kendi görüşlerini ortaya koyma hakkına sahip olduğunu belirterek mevcut planların tamamen rafa kaldırılmadığını söyledi.
6,5 milyar euroluk tasarruf hedefi sürüyor
Hükümetin sosyal güvenlik sisteminde planladığı toplam tasarruf miktarı 6,5 milyar euroyu aşıyor.
Bu tasarrufun üç temel kaynaktan elde edilmesi öngörülüyordu:
- Emeklilik yaşının yükseltilmesi (AOW),
- İşsizlik ödeneği süresinin kısaltılması (WW),
- İş göremezlik sisteminin sadeleştirilmesi (WIA).
Yoğun eleştiriler sonrasında emeklilik yaşının artırılması planı geçen hafta tamamen iptal edildi. Ancak işsizlik ve iş göremezlik ödeneklerine ilişkin düzenlemeler yalnızca geçici olarak askıya alındı. Tasarruf hedefi ise hâlâ Sosyal Güvenlik Bakanı Hans Vijlbrief bütçesinde yer almaya devam ediyor.
Sendikalar görüşmeleri durdurdu
Hükümetin tasarruf hedefinden vazgeçmemesi sendikaların tepkisine yol açtı. İşçi sendikaları, hükümetin WW ve WIA planlarını da kesin olarak geri çekmesini talep ediyor. Bu nedenle hükümetle yürütülen müzakereler şimdilik durdurulmuş durumda. Muhalefet partileri de parlamentoda hükümete bütçedeki 6,5 milyar euroluk kesinti hedefinin akıbetini sordu.
Kesintilerin başka alanlardan karşılanıp karşılanmayacağı belirsiz
Parlamentoda en çok tartışılan konulardan biri de tasarruf yükünün yalnızca sosyal güvenlik bütçesine mi yükleneceği sorusu oldu. Muhalefet, Maliye Bakanı Eelco Heinen tarafından sosyal güvenlik bütçesinden mutlaka milyarlarca euro tasarruf yapılmasının istenmesinden endişe duyuyor. Ancak hükümet, olası yeni anlaşmalar sonrasında bütçenin yeniden değerlendirilebileceğini belirterek net bir garanti vermedi. Başbakan Jetten, “Önce içerik konusunda anlaşmaya varılmalı, bütçe rakamları daha sonra değerlendirilecek” mesajını verdi.
Hükümetin parlamentoda desteğe ihtiyacı var
Hükümetin planlarını hayata geçirebilmesi için muhalefetin desteğine ihtiyacı bulunuyor. 66 sandalyeye sahip koalisyonun tek başına çoğunluğu bulunmadığı için hem Temsilciler Meclisi’nde hem de Senato’da farklı partilerin desteğini alması gerekiyor. Bazı sağ partiler sosyal güvenlik sisteminde reform yapılmasına tamamen karşı çıkmasa da mevcut kesinti planlarını fazla sert buluyor. Sol partiler ve sendikalar ise sosyal yardımlarda kısıntıya kesin şekilde karşı çıkıyor. Bu nedenle hükümetin önümüzdeki dönemde geniş siyasi destek bulması kolay görünmüyor.
İş göremezlik sistemi reformu gündemde kalacak
Hükümet, iş göremezlik sisteminin mevcut haliyle sürdürülebilir olmadığını savunuyor. Planlardan biri, şu anda tamamen ve kalıcı olarak çalışamayacak durumda olan kişilere verilen özel ödeneğin kaldırılması ve bu kişilerin daha düşük seviyedeki genel iş göremezlik sistemine dahil edilmesi. Bu öneri özellikle sendikalar tarafından sert şekilde eleştiriliyor. Buna rağmen işveren örgütleri ve çalışan temsilcileri, mevcut iş göremezlik sisteminin ciddi sorunlar içerdiği konusunda hemfikir.
Yeni teklifler hazırlanıyor
Başbakan Jetten, önümüzdeki haftalarda sendikaları yeniden müzakere masasına çekebilmek için yeni ve somut öneriler sunacaklarını açıkladı. Bu süreçte WW ve WIA düzenlemelerinin ayrıntılı şekilde hazırlanmasına devam edilmeyeceğini belirten Jetten, taraflara müzakere alanı bırakılacağını söyledi. Sosyal Güvenlik Bakanı Hans Vijlbrief ise tüm zorluklara rağmen önümüzdeki aylarda hükümet, işverenler ve sendikalar arasında yeniden görüşmeler başlayacağı konusunda iyimser olduğunu ifade etti.
Sosyal güvenlik reformu tartışmaları sürecek
Hollanda’da emeklilik yaşının artırılması planı şimdilik rafa kaldırılmış olsa da işsizlik ve iş göremezlik ödeneklerine yönelik reform tartışmaları devam ediyor. Önümüzdeki haftalarda hükümetin açıklayacağı yeni öneriler, hem sendikaların tutumunu hem de sosyal güvenlik sisteminin geleceğini belirleyecek en önemli gelişmeler arasında yer alacak.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
