Hollanda'da dizel araç kullananları üzecek gelişme yaşandı. Son üç haftada litre fiyatına yaklaşık 40 cent zam gelen dizel, yeniden gündemin ilk sıralarına yerleşti. İlk kez benzin fiyatlarını geride bırakan dizel, hem bireysel kullanıcıların hem de işletmelerin akaryakıt maliyetlerini önemli ölçüde artırdı.
HABER: A. Hamit Sürmeneli
Dizel artık benzinden daha pahalı
Akaryakıt fiyatlarını takip eden United Consumers'in verilerine göre, Hollanda'da dizelin tavsiye edilen litre satış fiyatı 2,64 euroya yükseldi. Dizel fiyatı yalnızca bir gün içerisinde 3 cent artış gösterirken, Euro95 benzinin litre fiyatını da geride bıraktı. Böylece dizelin tavsiye edilen satış fiyatı, benzinden 0,3 cent daha yüksek seviyeye ulaştı. Normal şartlarda benzine kıyasla daha ucuz olan dizelin son haftalarda hızlı yükseliş göstermesi dikkat çekiyor. Uzmanlar, küresel enerji piyasalarında yaşanan gelişmelerin fiyat artışında belirleyici rol oynadığını ifade ediyor.
Üç haftada yüzde 18 zam geldi
Haziran ayının sonundan bu yana Euro95 benzinin litre fiyatı 19 centten fazla artarak yaklaşık yüzde 8 yükseldi. Dizeldeki artış ise çok daha sert oldu. Aynı dönemde litre başına yaklaşık 40 cent zamlanan dizelin fiyatı yüzde 18'e yakın artış gösterdi. Bu durum, özellikle dizel araç sahiplerinin bütçesini doğrudan etkiliyor. Örneğin 50 litrelik yakıt deposuna sahip bir aracın deposunu doldurmanın maliyeti, yaklaşık 20 euro daha fazla hale geldi. Uzmanlar, açıklanan rakamların tavsiye edilen pompa fiyatları olduğunu hatırlatırken, otoyol dışındaki bazı akaryakıt istasyonlarında indirimli fiyatların uygulanabildiğini belirtiyor. Ancak tavsiye fiyatlarındaki artışın, zamanla tüm akaryakıt istasyonlarındaki satış fiyatlarına yansıdığına dikkat çekiliyor.
Dizel üretimi Avrupa'da yetersiz kalıyor
Lahey Stratejik Araştırmalar Merkezi enerji uzmanı Lucia van Geuns, dizel fiyatlarındaki sert yükselişin birden fazla nedenin aynı dönemde ortaya çıkmasından kaynaklandığını söyledi. Van Geuns'a göre Avrupa, benzin üretiminde büyük ölçüde kendi ihtiyacını karşılayabiliyor. Ancak dizel üretiminde yeterli kapasiteye sahip değil. Bu nedenle Avrupa ülkeleri önemli miktarda dizeli yurt dışından ithal etmek zorunda kalıyor. Özellikle Kuveyt'ten yapılan dizel sevkiyatlarının aksaması, küresel piyasalarda arz sıkıntısını artırdı. Orta Doğu'da yaşanan savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndan gemi trafiğinin büyük ölçüde durması ve İran'ın Kuveyt'teki büyük bir rafineriyi bombalaması nedeniyle dizel ihracatının önemli ölçüde etkilendiği belirtiliyor.
Rusya ve Ukrayna savaşı da fiyatları etkiliyor
Dizel fiyatlarındaki yükselişin bir diğer nedeni ise Rusya'nın dizel ihracatını durdurması oldu. Ukrayna'nın Rus rafinerilerine yönelik saldırılarının ardından alınan bu kararın küresel piyasalarda yeni bir arz baskısı oluşturduğu ifade ediliyor. Avrupa Birliği, Ukrayna savaşı nedeniyle uyguladığı yaptırımlar kapsamında uzun süredir Rusya'dan dizel ithal etmiyor. Ancak Türkiye başta olmak üzere bazı ülkeler Rus dizelini kullanmaya devam ediyordu. Rusya'nın ihracatı durdurmasının ardından bu ülkelerin alternatif tedarikçilere yönelmesi, dünya genelinde dizel talebini artırdı.
Uzmanlar, küresel piyasalarda arzın azalması ve talebin yükselmesinin dizel fiyatlarını yukarı çektiğini belirterek, jeopolitik gelişmelerin devam etmesi halinde fiyatlardaki dalgalanmanın önümüzdeki dönemde de sürebileceği uyarısında bulunuyor.
YASAL UYARI: Haber, fotoğraf ve videolarımızı link vermeden kullananlar hakkında hukuki süreç başlatılacaktır. ©ufuk.nl UMG (Ufuk Media Grubu)
